Nha Khoa Tổng Quát·7 phút đọc·Bs. Trần Thị Xuân Hương

Cách Vệ Sinh Hàm Răng Giả Đúng: Các Bước Hằng Ngày, Cách Ngâm Hàm Và Lưu Ý

Bạn cần tháo hàm răng giả ra vệ sinh sau mỗi lần ăn và khi đi ngủ, chải nhẹ bằng bàn chải lông mềm, ngâm bằng dung dịch phù hợp và không dùng kem đánh răng thông thường. Lý do là bản chất hàm nhựa khác hoàn toàn so với răng và nướu thật. Vệ sinh đúng cách cũng không chỉ để hàm sạch, vì với hàm bán phần, mảng bám quanh móc kim loại là một nguyên nhân khiến răng thật bên cạnh yếu đi. Khi hàm đã lỏng, nứt hoặc gãy, bạn nên đến phòng khám thay vì tự sửa.

Bài viết đi qua mốc tháo hàm, 5 bước vệ sinh hằng ngày, các dung dịch ngâm, những điều nên và không nên làm, và cách xử lý khi hàm lỏng. Trước hết, hãy xem hai mốc tháo hàm trong ngày.

Cách Vệ Sinh Hàm Răng Giả Đúng: Các Bước Hằng Ngày, Cách Ngâm Hàm Và Lưu Ý

Hàm răng giả cần tháo ra vệ sinh khi nào?

Hàm cần được tháo ra vệ sinh sau mỗi lần ăn uống, và bắt buộc tháo ra khi đi ngủ. Mục này nói về hai mốc trong ngày và lý do vệ sinh còn liên quan đến răng thật của bạn.

Cả hai đều là chỉ định bắt buộc, không phải lời khuyên tùy chọn. Nhiều người nghĩ hàm chỉ cần vệ sinh để sạch và thơm miệng, nhưng với hàm bán phần còn có một lý do khác. Móc kim loại ôm vào răng thật có thể làm răng trụ yếu đi, và tích tụ mảng bám là một trong ba nguyên nhân, bên cạnh lực tì đè co kéo và quá tải lực. Bạn có thể xem thêm trong bài hàm giả tháo lắp bán phần.

moc-kim-loai-ham-ban-phan-mang-bam.jpg

Biết khi nào tháo rồi, bạn cần biết mỗi lần tháo thì làm những gì.

Các bước vệ sinh hàm răng giả hằng ngày

Vệ sinh hằng ngày gồm 5 bước: tháo hàm và súc miệng, chải rửa nhẹ nhàng, ngâm hàm, vệ sinh khoang miệng, rồi rửa lại hàm trước khi đeo.

5-buoc-ve-sinh-ham-rang-gia.jpg

Từng bước như sau.

  1. Tháo hàm và súc miệng: tháo hàm giả ra khỏi miệng và súc miệng bằng nước sạch hoặc nước muối sinh lý.
  2. Chải rửa nhẹ nhàng: dùng bàn chải lông mềm cùng xà phòng dịu nhẹ, nước rửa chén pha loãng hoặc kem đánh răng chuyên dụng dành riêng cho răng giả. Chải kỹ các kẽ và bề mặt hàm để loại bỏ vụn thức ăn.
  3. Ngâm hàm giả: sau khi chải rửa, ngâm hàm trong nước muối loãng, dung dịch giấm pha loãng hoặc dung dịch ngâm hàm chuyên dụng khoảng 15 đến 20 phút, hoặc qua đêm.
  4. Vệ sinh khoang miệng: trước khi đeo lại hàm, dùng bàn chải mềm đánh răng thật, lưỡi, má và vòm miệng để loại bỏ vi khuẩn.
  5. Lắp lại hàm: rửa sạch dung dịch ngâm bám trên hàm bằng nước ấm hoặc nước lạnh trước khi đeo vào miệng.

Bước 2 nhắc đến việc tránh kem đánh răng thông thường, và đây là câu hỏi nhiều người thắc mắc nhất.

Có dùng kem đánh răng để vệ sinh hàm răng giả được không?

Không, bạn không nên dùng kem đánh răng thông thường để vệ sinh hàm nhựa, vì bản chất hàm nhựa khác hoàn toàn so với răng và nướu thật. Phần này so sánh các cách làm sạch thường gặp.

Cách làm sạch Có nên dùng không Ghi chú
Kem đánh răng thông thường Không nên Hàm nhựa khác hoàn toàn răng và nướu thật
Kem đánh răng chuyên dụng cho răng giả Có thể dùng Dành riêng cho hàm giả
Xà phòng dịu nhẹ, nước rửa chén pha loãng, chất tẩy rửa sinh học Có thể dùng Pha loãng và rửa sạch lại bằng nước
Máy rung và viên làm sạch chuyên dụng Có thể dùng Tương tự cách làm sạch hàm niềng trong suốt

Sau khi chải, bước ngâm hàm là lúc dung dịch quyết định hàm có được giữ bền hay không.

Nên ngâm hàm răng giả bằng dung dịch nào?

Ba lựa chọn thường dùng là viên sủi chuyên dụng, nước muối sinh lý 0,9% và giấm trắng pha loãng. Mỗi loại phù hợp với một mục đích khác nhau.

  • Viên sủi chuyên dụng: thả 1 viên vào ly nước ấm khoảng 40°C, ngâm từ 3 đến 5 phút hoặc 15 phút tùy loại rồi rửa sạch. Loại này được thiết kế để làm sạch mảng bám và khử mùi mà không làm hỏng nhựa. Bạn có thể tham khảo các nhãn phổ biến trên thị trường như Polident, Efferdent, FittyDent hoặc Clene.
  • Nước muối sinh lý 0,9%: giải pháp an toàn, dễ tìm và tiết kiệm để ngâm hàm qua đêm. Nước muối giữ ẩm cho hàm, tránh để nhựa khô dẫn đến giòn, co rút hoặc biến dạng.
  • Giấm trắng pha loãng: pha giấm trắng với nước sạch theo tỷ lệ 1:1. Tính axit nhẹ giúp làm sạch cặn vôi (cao răng) bám trên hàm. Nếu hàm có móc kim loại, bạn không nên ngâm giấm thường xuyên vì axit có thể làm mòn kim loại.

Chọn đúng dung dịch rồi, bạn vẫn cần tránh một số thói quen làm hỏng hàm.

Lưu ý quan trọng khi vệ sinh và dùng hàm răng giả

Có 5 điều nên làm và 5 điều không nên làm để hàm bền và miệng khỏe. Hai danh sách dưới đây tóm tắt toàn bộ phần trên.

5 điều nên làm

  1. Nên tháo hàm khi ngủ: để nướu và xương hàm có thời gian nghỉ ngơi, tránh bị chèn ép lâu ngày.
  2. Nên tháo hàm vệ sinh sau mỗi lần ăn uống: đây là chỉ định bắt buộc.
  3. ** Nên khám răng miệng định kỳ 3 đến 6 tháng một lần:** bác sĩ kiểm tra răng miệng và tình trạng hàm, điều chỉnh khi hàm lỏng do tiêu xương.
  4. Nên rửa sạch hàm sau khi ngâm: rửa hết dung dịch bám trên hàm bằng nước trước khi đeo.
  5. Nên đến phòng khám khi hàm lỏng, nứt, sứt hoặc gãy: đừng cố chịu đựng hàm hỏng.

5 điều không nên làm

  1. Không dùng nước nóng hoặc nước sôi để rửa, ngâm hàm: nhiệt làm chất liệu nhựa biến dạng, cong vênh.
  2. Không dùng lực quá mạnh: tránh chà xát mạnh hoặc dùng bàn chải lông cứng làm xước bề mặt nhựa.
  3. Không tự ý sửa chữa: khi hàm nứt, gãy hoặc lỏng, không tự mài dũa hay dùng keo dán không dành cho răng giả.
  4. Không dùng kem đánh răng thông thường: hàm nhựa khác hoàn toàn răng và nướu thật.
  5. Không ngâm giấm thường xuyên nếu hàm có móc kim loại: axit có thể làm mòn kim loại.

Trong số các lưu ý này, khi hàm có vấn đề thì cần biết đến phòng khám lúc nào.

Sau khi vệ sinh, khi nào cần đến phòng khám?

Riêng hàm không có lịch tái khám cố định, bạn chỉ cần đến phòng khám khi gặp vấn đề cần bác sĩ giải quyết, nhưng vẫn nên khám răng miệng tổng quát định kỳ. Nghĩa là không có lịch hẹn nào nhắc bạn kiểm tra, nên việc tháo hàm vệ sinh hằng ngày cũng là lúc bạn tự phát hiện hàm có vấn đề.

Hướng dẫn chăm sóc đã nằm trong bước cuối của quy trình, xem bài cách làm răng giả tháo lắp. Mục này liệt kê các dấu hiệu cần đi khám, rồi đi sâu vào trường hợp hay gặp nhất là hàm lỏng.

Dấu hiệu Hướng xử lý
Hàm lỏng, không còn vừa khít Xem phần xử lý hàm lỏng bên dưới
Hàm gãy, nứt, sứt mẻ Vá, sửa hàm
Móc kim loại bị gãy Làm lại móc, hoặc làm hàm mới với hàm khung

Hàm bị lỏng thì xử lý thế nào?

Hàm lỏng sau một thời gian dùng thường do xương hàm tiêu và nướu tụt tự nhiên tạo ra khoảng hở, chứ không phải do bản thân hàm bị giãn. Tùy mức độ lỏng, bạn có giải pháp tạm thời tại nhà và giải pháp triệt để tại phòng khám.

ham-rang-gia-long-do-tieu-xuong.jpg

Tạm thời tại nhà: bạn có thể dùng keo dán hàm chuyên dụng, bôi một lượng nhỏ vào lòng hàm trước khi đeo để tạo lớp đệm giúp hàm bám chắc hơn trong ngày. Keo chỉ bổ trợ, không xử lý nguyên nhân, chi tiết trong bài keo dán hàm răng giả.

3-cach-xu-ly-ham-rang-gia-long.jpg

Triệt để tại phòng khám: có ba hướng.

  1. Đệm hàm: khi nền hàm và răng còn tốt, bác sĩ bù thêm một lớp nhựa vào lòng hàm để hàm khít trở lại. Đệm hàm có giá 1.000.000đ mỗi hàm, đệm hàm mềm 2.000.000đ mỗi hàm.
  2. Làm hàm mới: khi hàm đã hư quá nặng, nhựa xuống cấp hoặc xương tiêu quá nhiều, bác sĩ lấy lại dấu nướu để làm bộ hàm mới.
  3. Hàm tháo lắp trên implant: dùng trụ implant (trụ cấy ghép) làm điểm tựa cho hàm, phù hợp khi xương tiêu nhiều. Tại Dental Fam, hàm trên 2 trụ implant có giá 60.000.000đ mỗi hàm, xem bài hàm tháo lắp trên implant.

Hàm lỏng đến mức ảnh hưởng khi nói chuyện thì sao?

Khi hàm lỏng đến mức ảnh hưởng cả lúc nói chuyện hoặc đã gây loét, keo dán chỉ là giải pháp tạm thời trong thời gian ngắn và bạn nên đến gặp bác sĩ càng sớm càng tốt. Lúc đó cả ba hướng ở trên đều cần bác sĩ khám: đệm lại để dùng tạm thêm một thời gian nếu nền hàm và răng còn tốt, lấy lại dấu để làm hàm mới khít sát, hoặc hỏi về trụ implant giữ hàm nếu tài chính cho phép.

Câu hỏi thường gặp

Đã dùng keo dán thì có cần tháo hàm ra vệ sinh không?

Có, bạn vẫn phải tháo hàm vệ sinh sau mỗi lần ăn và khi đi ngủ, dù có dùng keo hay không. Keo chỉ bổ trợ cho việc bám dính, không thay thế việc làm sạch.

Người lớn tuổi khó tự vệ sinh hàm thì làm sao?

Người nhà có thể hỗ trợ nhắc và giúp người lớn tuổi tháo hàm làm sạch đúng giờ. Người lớn tuổi thường khó đảm bảo việc vệ sinh và bảo quản hàm đúng quy cách. Bạn có thể xem thêm bài hàm răng giả cho người già.

Hàm giả tháo lắp dùng được bao lâu?

Hàm giả tháo lắp thông thường dùng được khoảng 3 đến 5 năm, tùy chất liệu, thói quen sử dụng và mức tiêu xương hàm. Đây là mức tham khảo chung, không phải thời hạn bảo hành. Bảo hành toàn hàm tại Dental Fam là 6 tháng với răng Nhật, 1 năm với răng Mỹ và 3 năm với răng Composite.

Bạn cần tháo hàm răng giả ra vệ sinh sau mỗi lần ăn và khi đi ngủ, chải nhẹ bằng bàn chải mềm rồi ngâm bằng viên sủi chuyên dụng hoặc nước muối loãng. Không dùng kem đánh răng thông thường, nước nóng hay lực mạnh. Khi hàm lỏng, nứt hoặc gãy, hãy đến phòng khám để đệm, sửa hoặc làm hàm mới thay vì tự sửa.

Tất cả bác sĩ tại Dental Fam đều có thể thực hiện hàm tháo lắp. Nội dung bài dựa trên hướng dẫn sử dụng sau điều trị của phòng khám. Bạn có thể xem tổng quan dịch vụ tại trang trồng răng tháo lắp.

Cách vệ sinh phù hợp còn tùy chất liệu hàm và tình trạng miệng của từng người, nên bạn có thể hỏi bác sĩ khi đến khám. Phí khám 100.000đ được miễn nếu bạn làm hàm ngay.

Dental Fam - Family Clinic

  1. Địa chỉ: NƠTT 28, 29, 30, khu đô thị Phước Long A, Nha Trang, Khánh Hòa
  2. Giờ làm việc:
    • Thứ 2 đến Thứ 7: 8:00 đến 18:00;
    • Chủ Nhật: 8:00 đến 12:00
  3. Hotline: +84 582 582 345 / +84 983 001 768
Z